Wet en regelgeving

Wet- en Regelgeving

Per 1 april 2007 is een nieuwe, grondig herziene Arbeidstijdenwet van kracht geworden. De aanpassing van de Wet belichaamt een nieuw evenwicht in de belangen van overheid, werkgevers en werknemers, waar oude afspraken kennelijk niet meer voldeden. De nieuwe ATW bouwt weliswaar voort op de oude ATW van 1996, maar verschilt op een aantal punten wezenlijk.

Het doel van de wet is drieledig:

  • Bescherming van de veiligheid en gezondheid van de werknemer te waarborgen
  • Ruimte bieden voor maatschappelijke participatie en zorgtaken van de werknemer
  • Ruimte bieden voor flexibiliteit voor bedrijven.

De wetsherziening in 2007 is met name gericht op deze laatste doelstelling. De nieuwe ATW biedt meer ruimte voor collectieve, maar ook voor individuele afspraken tussen werkgevers en werknemers.

Het belang van goede afspraken over arbeidstijden is groot. Bedrijven proberen arbeidstijden zo precies mogelijk aan het werkaanbod aan te passen: meer werken wanneer het druk is, minder werken wanneer het rustig is. Dat brengt vaak onregelmatigheid en onvoorspelbaarheid van werktijden met zich mee. Voor werknemers echter gaat het er om werk en privé goed met elkaar te kunnen combineren. Zij zoeken juist voorspelbaarheid en regelmaat in hun werktijden. Zeggenschap over de werktijden is hierbij van doorslaggevend belang. Deze vaak tegenstrijdige factoren zorgen ervoor dat het inrichten van arbeidstijden een ingewikkeld maar belangrijk proces is, waarin werkgever en werknemers gezamenlijk naar oplossingen zoeken. Het is belangrijk dat ook de nieuwe ATW hierbij verantwoorde grenzen stelt. In veel cao’s (en bedrijfsreglementen) staan grenzen die een tikje strakker liggen dan de oude ATW. Die afspraken zijn er niet voor niets. De komst van de nieuwe Wet, die vooral nieuwe buitengrenzen vaststelt, betekent niet dat collectieve afspraken opzij worden geschoven. De bestaande afspraken blijven dus in principe van kracht. Mogelijk moeten formuleringen wel worden aangepast als ze verwijzen naar of gebaseerd zijn op de tekst van de oude ATW. De afspraken moeten vervolgens natuurlijk wel steeds bij het afsluiten van de cao worden herbevestigd. Ten opzichte van deze nieuwe wettelijke regeling geldt: beter màg en is verreweg in de meeste situaties nodig en gewenst

Op wie is de wet van toepassing

De ATW geldt voor iedere werknemer, die minder dan drie maal het minimumloon verdient. Werknemers die meer verdienen maar regelmatig in de nacht werken en/of op risicovolle plekken vallen ook onder de ATW. Het begrip werknemer moet breed worden opgevat, in de zin van: iemand die onder gezag van een ander arbeid verricht. Dat betekent dat de ATW ook geldt voor stagiaires en voor uitzendkrachten. Voor uitzendkrachten geldt de werkgever van het inlenende bedrijf voor de ATW als werkgever. De ATW zal voor de ZZP-er in de regel niet gelden, omdat hij geen werkgever of werknemer is. Dat wordt anders als hij onder het gezag van een ander werkt. Dan is de ATW wel op hem van toepassing.

Kern begrippen

De wet definieert arbeid als: elke lichamelijke of geestelijke inspanning die de werkgever van de werknemer verlangt. Ook als de werknemer ‘slechts’ op de arbeidsplaats moet blijven om te wachten op een oproep om aan het werk te gaan, of om te wachten op klanten, zoals in de detailhandel, dan wordt dat als Arbeidstijd gezien. Zelfs al is het slapend, bijvoorbeeld bij aanwezigheidsdiensten bij ambulancediensten of brandweer, De ATW stelt een aantal elementen expliciet gelijk aan arbeidstijd. De belangrijkste zijn: vakantie, OR-werk, ziekte. Dat geldt echter slechts voorzover dat valt in de tijd dat anders arbeid zou worden verricht. Voor dat gedeelte tellen deze activiteiten dus mee bij de berekening van de totale arbeidsduur. Dit geldt niet voor ADV-uren of -dagen! Opleidingstijd in opdracht van de werkgever valt geheel onder de definitie van arbeidstijd. periode tussen twee diensten.

Diensttijd is een periode waarin arbeid wordt verricht. De duur van een dienst wordt begrensd door twee wettelijk voorgeschreven onafgebroken dagelijkse of wekelijkse rusttijden. Diensttijd bestaat uit arbeidstijd plus pauzetijd. Als een diensttijd bestaat uit twee gedeelten, die van elkaar worden gescheiden door een langere periode waarin geen arbeid wordt verricht, is er sprake van een gebroken dienst. Zolang de rusttijd tussen die twee dienstdelen niet voldoet aan de normen van de dagelijkse aaneengesloten rusttijd van 11 of 8 uur, horen de twee dienstdelen bij elkaar tot één en dezelfde dienst.

Reistijd is volgens de ATW woon-werkverkeer of werkwerkverkeer. Werkwerkverkeer is voor de wet arbeidstijd, woon-werkverkeer is rusttijd. Bepalend is of het onder gezag van de werkgever plaatsvindt.

Arbeidstijden Besluit

In het Arbeidstijdenbesluit (ATB) staan uitzonderingen en aanvullingen op de Arbeidstijdenwet. Naast algemene uitzonderingen zijn er ook aanvullende regels voor de zorg, de mijnbouw, de vervoerssector en overige sectoren. Deze sectoren hebben dus met de algemene regels en de aparte sectorregels te maken.

Voor werken in de zorg geldt een aantal specifieke regels voor:

  • Verpleging en verzorging;
  • artsen;
  • verloskundigen;
  • ambulancezorg.

Voor werken in de mijnbouw geldt een aantal specifieke regels voor:

  • mijnbouwarbeid op zee;
  • mijnbouwarbeid op land;
  • duikers.

Voor de sector vervoer zijn er aanvullende regels voor arbeidstijden en rusttijden:

  • wegvervoer;
  • binnenvaart;
  • zeescheepvaart;
  • zeevisserij.

Voor de volgende overige sectoren zijn aanvullende regels opgesteld:

  • audiovisuele producties;
  • baggerwerkzaamheden;
  • bioscopen;
  • brandweer;
  • brood- en banketbakkerij;
  • defensie;
  • horecabedrijf;
  • inwonend huishoudelijk personeel;
  • lokaalspoorwegen;
  • niet-nautisch personeel binnenvaart;
  • podiumkunsten;
  • schippersinternaten;
  • schoonmaakbedrijf;
  • sneeuw- en gladheidsbestrijding;
  • tentoonstellingsbouw en scheepsreparatie;
  • vrijwillige politie.

Arbeidstijden Wet

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s